Có hai học sinh (Bình và An) đều tiến hành thí nghiệm chuẩn độ dung dịch FeSO4 nồng độ xM theo các bước sau:
• Bước 1: Dùng pipette lấy chính xác 10,00mL dung dịch FeSO4 nồng độ xM cho vào bình định mức loại 50 mL, dùng nước cất rửa pipette vừa sử dụng, nước rửa đều cho vào bình định mức. Thêm tiếp nước cất vào định mức đến vạch, lắc đều, thu được 50 mL dung dịch Y.
• Bước 2: Lấy 10,00mL dung dịch Y cho vào bình tam giác, thêm H2SO4 loãng dư. Tiến hành chuẩn độ.
Học sinh Bình: Tiến hành chuẩn độ đúng theo thao tác giáo viên hướng dẫn, kết quả thấy thể tích trung bình dung dịch KMnO4 0,01M sau 03 lần chuẩn độ là 4,0mL và xảy ra theo sơ đồ phản ứng sau:
MnO4-(aq) + H+(aq) + Fe2+(aq) → Mn2+(aq) + Fe3+(aq) + H2O(l) (1)
Học sinh An: Trong quá trình chuẩn độ tiến hành không đúng thao tác. Dung dịch trên burette được thêm vào bình tam giác quá nhanh, trong bình sẽ xuất hiện kết tủa nâu MnO2 xảy ra theo sơ đồ phản ứng sau: MnO4-(aq) + H+(aq) + Fe2+(aq) → MnO2(s) + Fe3+(aq) + H2O(l) (2)
Kết quả thấy thể tích trung bình dung dịch KMnO4 0,01M sau 03 lần chuẩn độ là 5,5 mL và có a% lượng MnO4- chuẩn độ chuyển thành MnO2 phần còn lại vẫn phản ứng tạo Mn2+.
a) Theo học sinh Bình chuẩn độ, giá trị của x bằng 0,10.
b) Tổng hệ số cân bằng nguyên, tối giản nhất của chất trong phản ứng (2) là 16.
c) Thời điểm kết thúc chuẩn độ là lúc dung dịch xuất hiện màu hồng nhạt, bền trong 20s.
d) Nếu dùng kết quả x thu được của học sinh Bình chuẩn độ thì giá trị a bằng 68,18 (Kết quả làm tròn tới phần trăm).
Câu trả lời tốt nhất
(a) Đúng:
MnO4-(aq) + 8H+(aq) + 5Fe2+(aq) → Mn2+(aq) + 5Fe3+(aq) + 4H2O(l)
nMnO4- = 0,04 mmol —> nFe2+ (10 mL Y) = 0,2 mmol
—> nFeSO4 (10 mL ban đầu) = nFe2+ (50 mL Y) = 1 mmol
—> CM FeSO4 = 1/10 = 0,1 mmol/mL = 0,1 M
(b) Sai:
MnO4-(aq) + 4H+(aq) + 3Fe2+(aq) → MnO2(s) + 3Fe3+(aq) + 2H2O(l)
—> Tổng hệ số là 14.
(c) Đúng, khi giọt dung dịch KMnO4 rơi xuống làm xuất hiện màu hồng nhạt, bền trong 20s là kết thúc chuẩn độ (KMnO4 loãng có màu hồng).
(d) Đúng:
nKMnO4 tạo MnO2 = u mmol
nKMnO4 tạo Mn2+ = v mmol
—> u + v = 0,055
Do Fe2+ trong 10 mL Y vẫn bị oxi hóa lên Fe3+ nên bảo toàn electron: 3u + 5v = 0,2
—> u = 0,0375; v = 0,0175
—> %KMnO4 tạo MnO2 = 0,0375/0,055 = 68,18%
